نوع مقاله : مقاله علمی

نویسندگان

1 استادیار پژوهشکده مطالعات بنیادین علم و فناوری دانشگاه شهید بهشتی

2 کارشناس ارشد مدیریت تکنولوژی دانشگاه شهید بهشتی

3 استادیار پژوهشکده مطالعات بنیادین علم و فناوری، دانشگاه شهیدبهشتی

10.22034/jtd.2022.252592

چکیده

افزایش بی‌رویه مصرف انرژی‌های فسیلی در سا‌ل‌های اخیر پیامدهای زیست محیطی و تغییر اقلیم گسترده‌ای به همراه داشته است. فناوری‌های انرژی‌ تجدیدپذیر و توسعه استفاده از منابع تجدیدپذیر، راه‌حلی پایدار و مورد توافق در سطح بین‌المللی است که برای تحقق آن، شکل‌گیری و توسعه بازار این فناوری‌ها مسئله‌ای کلیدی و از گلوگاه‌های توسعه و کاربرد گسترده انرژی‌های تجدیدپذیر محسوب می‌شود. در این راستا، مقاله حاضر به تحلیل چالش‌های توسعه بازار فناوری‌های انرژی تجدیدپذیر در ایران می‌پردازد. با بررسی پیشینه توسعه بازار فناوری‌های انرژی‌ تجدیدپذیر و با نظر 11 خبره در پاییز 1400، 20 چالش محوری توسعه بازار این فناوری‌ها در ایران استخراج گردید. سپس با استفاده از مدل‌سازی ساختاری - تفسیری ارتباطات میان چالش‌ها، و نفوذ و وابستگی آن‌ها با تحلیل میک‌مک تشریح می‌شود. بر اساس یافته‌های تحقیق، چالش‌های توسعه بازار فناوری‌های انرژی‌ تجدیدپذیر در 13 سطح دسته‌بندی و روابط میان آن‌ها ارائه می‌شود. تاثیرگذارترین چالش‌ها شامل اقتصاد مقیاس پایین و ریسک بالای توسعه این فناوری‌ها هستند. ضعف در زیرساخت‌های انتقال فناوری، فعالیت‌های محدود تبلیغانی، تعاملات ضعیف دولت با شرکت‌ها از دیگر چالش‌های کلیدی توسعه بازار فناوری انرژی‌های تجدیدپذیر می‌باشند. اصلی‌ترین دلالت سیاستی یافته‌های این پژوهش، لزوم توجه یکپارچه به چالش‌های توسعه بازار و لحاظ نمودن سطح هر چالش و تاثیر آن بر دیگر چالش‌ها است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Analysis of market development challenges of renewable energy technologies in Iran with structural-interpretive modeling

نویسندگان [English]

  • Kiarash Fartash 1
  • Fatemeh Bavafasefat 2
  • Ali Asghar Sadabadi 3

1 Assistant Professor, Institute for Science and Technology Studies, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran

2 Master of Management of Technology, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran

3 Assistant Professor, Institute for Science and Technology Studies, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran

چکیده [English]

In recent years, the uncontrolled increase in fossil energy consumption it has had far-reaching environmental and climate change consequences. Renewable energy technology and development the use of renewable energy sources is a sustainable and internationally agreed solution that the formation and development of the market of these technologies is a key issue and one of the bottlenecks in the development and widespread use of renewable energy. In this regard, this article analyzes the challenges of renewable energy technologies market development in Iran. By examining the development history of the market of renewable energy technologies and using the opinion of 11 experts in the fall of 1400, we extracted 20 key challenges of market formation regarding these technologies. Then by structural-interpretive modeling (ISM), the relationships between challenges, and their influence and dependence, are described benefiting from Micmac analysis. Based on our findings, challenges of renewable energy technologies market formation are categorized in 13 levels and their inter-relationship are elaborated. The most influential challenges include low-scale economics and the high risk of developing these technologies. Weaknesses in technology transfer infrastructure, limited advertising activities, poor government interactions with companies are other key challenges in developing the renewable energy technology market. The main policy implication of the findings of this study is the need for integrated attention to the challenges of market development and the level of each challenge and its impact on other challenges.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Market development
  • Technology development
  • Renewable energy
  • Interpretive-structural modeling
  • Renewable energy technologies
  • جمالی، میلاد؛ رستمکلایی مطلق، عارفه السادات؛ اسدی، حمیدرضا؛ "مدیریت ریسک پروژه درحوزه انرژی‌های تجدیدپذیر انرژی بادی"، اولین همایش بین‌المللی عمران، معماری و شهر سبز پایدار، همدان، 1396.

https://civilica.com/doc/673642

  • آژانس‌بین‌المللی‌انرژی(ترجمه: حق‌پرست کاشانی، آرش؛ بحری، عباس؛ بزرگمهری، شهریار)؛ صرفه‌جویی در مصرف سوخت و کاهش انتشار CO2 در حمل­ونقل: گزینه‌ها و راهبردها، انتشارات به تدبیر، تهران، 1386.
  • درگاهی، حسن؛ قربان‌نژاد، مجتبی؛ "تعیین رشد حجم پول بهینه در اجرای سیاست هدفمندی یارانه حامل‌های انرژی: رویکرد هدفگذاری تورمی انعطاف‌پذیر"، اقتصاد و الگوسازی، دوره 2، شماره 6-5، صص 130-91، 1390.
  • رحیمی راد، زهره؛ یحیی زاده فر، محمود؛ میرعمادی، طاهره؛ مدهوشی، مهرداد؛ "شناسایی و بررسی موانع گذار اجتماعی - فنی به سیستم‌های خورشیدی فتوولتاییک با تاکید بر رژیم برق فسیلی"، فصلنامه مدیریت توسعه فناوری، دوره 6، شماره 2، صص 77-49، 1397. doi: 10.22104/jtdm.2018.2847.1961
  • شجاعی، سارا؛ جلیلیان، نگار؛ زنجیرچی، سید محمود؛ "بررسی زیرساخت‌های ترویج انرژی‌های تجدیدپذیر در فضای فازی شهودی(مورد مطالعه: کشور ایران)"، چهارمین کنفرانس بین‌المللی مدیریت صنعتی، یزد، 1398.

https://civilica.com/doc/937863

  • شمس، محمدحسین؛ خاوری، فرشاد؛ محمدی، مسعود؛ نوری، جلال؛ "مروری بر فناوری‌های تولید برق از انرژی خورشیدی و مقایسه آماری بزرگ‌ترین نیروگاه‌های خورشیدی جهان"، فصلنامه توسعه تکنولوژی صنعتی، دوره 11، شماره 21، صص 22-1، 1392.
  • طهماسبی، حمزه امین؛ "شناسایی و تعیین عوامل اصلی توسعه تکنولوژی با استفاده از مدل سازی ساختاری - تفسیری(ISM) (مطالعه موردی: بنگاه‌های کوچک و متوسط استان گیلان)"، نشریه توسعه تکنولوژی صنعتی، دوره 16، شماره 34، صص 38-28، 1397.
  • قربانی، امیر؛ کیارش، فرتاش؛ خیاطیان یزدی، محمدصادق؛ "مدلسازی ساختاری-تفسیری چالش‌های تاثیرگذار بر فرآیند سیاستگذاری توسعه فناوری‌های انرژی‌های تجدیدپذیر در ایران"، نشریه توسعه تکنولوژی صنعتی، دوره 18، شماره 41، صص 26-13، 1399.
  • کریمی زارچی، محمد؛ فتحی، محمدرضا؛ رئیسی نافچی، سمانه؛ "ارائه مدل توانمدسازهای نوآوری تکنولوژیک در صنایع کوچک و متوسط با به­کارگیری روش مدل سازی ساختاری- تفسیری"، نشریه توسعه تکنولوژی صنعتی، دوره 17، شماره 36، صص 82-73، 1398.
  • مجدزاده طباطبایی، شراره؛ هادیان، ابراهیم؛ زیبایی، منصور؛ "تعیین میزان یارانه مناسب جهت توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر در ایران با استفاده از یک الگوی تعادل عمومی قابل محاسبه با رهیافت تلفیقی"، پژوهشنامه اقتصاد انرژی ایران، شماره 5، دوره 17، صص 129-167، 1394. doi: 10.22054/jiee.2016.7172
  • معادی رودسری، محمد حسن؛ بوشهری، علیرضا؛ "تحلیل سیستمی وضعیت به کارگیری انرژی بادی در کشور با استفاده از رویکرد سیستم نوآوری فناورانه"، 1396.

https://civilica.com/doc/1228872

  • منظور، داود؛ نیاکان، لیلی؛ "توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر در کشور: موانع و راهبردها"، نشریه انرژی ایران، شماره ۱۵، دوره ۳، 1391.
  • موسوی درچه، سید مسلم؛ قانعی راد، محمد امین؛ کریمیان خوزانی، حسن؛ شاهمرادی، بهروز؛ "شناسایی مسیر گذار فناورانه انرژی‌های تجدیدپذیر(انرژی‌های بادی و خورشیدی) در ایران براساس رویکرد تحلیل چند سطحی"، مدیریت نوآوری، شماره 6، دوره 4، صص 98-63، 1396.
  • موسوی شفائی، مسعود؛ نوراللهی، یونس؛ رضایان قیه باشی، احد حسین؛ یوسفی، رضایان؛ علی حسین؛ "امنیت انسانی و چالش‌های توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر در ایران، با تاکید بر امنیت زیست محیطی"، فصلنامه علوم و تکنولوژی محیط زیست، دوره 18(ویژه‌نامه شماره 2)، صص 180-167، 1395.
  • Aldrich, H, E.; Fiol, C. M.; “Fools rush in? The institutional context of industry creation”, Academy of management review , Vol. 19, No. 4, pp. 645-670, 1994.
  • Attri, R.; Dev, N.; and Sharma, V.; “Interpretive structural modelling (ISM) approach: an overview”, Research Journal of Management Sciences, Vol. 2319, No. 2, p.1171, 2013.
  • Bayley, R.; Opportunities in the energy sector of South Africa: An exploratory study of entrepreneurship, PhD diss., University of Pretoria, 2018.
  • Behl, A.; Pal, A.; “Sustainability of environmentally sound technologies using interpretive structural modelling”, International Journal of Innovation and Sustainable Development, Vol. 13, No. 1, pp.1-19, 2019.
  • Berg, T.L.; Apostolou, D.; Enevoldsen, P.; “Analysis of the wind energy market in Denmark and future interactions with an emerging hydrogen market”, International Journal of Hydrogen Energy, Vol. 46, No. 1, pp.146-156, 2021.
  • Boie, I.; Fernandes, C.; Frías, P.; Klobasa, M.; “Efficient strategies for the integration of renewable energy into future energy infrastructures in Europe–An analysis based on transnational modeling and case studies for nine European regions”, Energy Policy, Vol. 67, pp. 170-185, 2014.
  • Bolanos, J.A.; “Energy, uncertainty, and entrepreneurship: John D Rockefeller’s sequential approach to transaction costs management in the early oil industry”, Energy Research & Social Science, Vol. 55, pp. 26-34, 2019.
  • Chassein, E.; Gollmer, C.; Roser, A.; “Challenges to make heating renewable: empirical Results from six European case studies. In Heading Towards Sustainable Energy Systems: Evolution or Revolution?”, 15th IAEE European Conference, Sept 3-6, International Association for Energy Economics, 2017.
  • Chen, K.; Ren, Z.; Mu, S.; Sun, T.Q.; Mu, R.; “Integrating the Delphi survey into scenario planning for China's renewable energy development strategy towards 2030”, Technological Forecasting and Social Change, Vol. 158, p.120157, 2020.
  • Danilina, N.; Reznikova, I.; “Renewable energy technologies on the path towards decentralized low-carbon energy systems”, In E3S Web of Conferences, Vol. 250, p. 03001, EDP Sciences, 2021.
  • Dewald, U.; and Truffer, B.; “The local sources of market formation: explaining regional growth differentials in German photovoltaic markets”, European Planning Studies, Vol. 20, No. 3, pp.397-420, 2012.
  • Elmustapha, H.; Hoppe, T.; and Bressers, H.; “Comparing two pathways of strategic niche management in a developing economy; the cases of solar photovoltaic and solar thermal energy market development in Lebanon”, Journal of cleaner production, vol. 186, pp. 155-167, 2018.
  • Fartash, K.: Ghorbani, A.: Khayatian, M.: Elyasi, M: “Analysing the interrelationship of knowledge creation and diffusion challenges of renewable energy technologies development in Iran”, International Journal of Energy Sector Management, 2021.
  • Fashina, A.; Mundu, M.; Akiyode, O.; Abdullah, L.; Sanni, D.; Ounyesiga, L.; “The drivers and barriers of renewable energy applications and development in Uganda: a review”, Clean Technol, Vol. 1, pp. 9–39, 2018.
  • Gabriel, C.A.; “What is challenging renewable energy entrepreneurs in developing countries?”, Renewable and Sustainable Energy Reviews, Vol. 64, pp. 362-371, 2016.
  • Gabriel, C.A.; Kirkwood, J.; Walton, S.; Rose, E.L.; “How do developing country constraints affect renewable energy entrepreneurs?”, Energy for Sustainable Development, Vol. 35, pp. 52-66, 2016.
  • Geels, F.W.; and Schot, J.; Typology of sociotechnical transition pathways”, Research policy, vol. 36, no. 3, pp.399-417, 2007.
  • Grin, J.; Rotmans, J.; Schot, J.; Loorbach, D.; Lyons, G.; Anne Loeber, P.O.; Routledge studies in sustainability transitions, 2010.
  • Hockerts, K.; Wüstenhagen, R.; “Greening Goliaths versus emerging Davids—Theorizing about the role of incumbents and new entrants in sustainable entrepreneurship”, Journal of business venturing, Vol. 25, No. 5, pp. 481-492, 2010.
  • IRENA, IEA, REN; Renewable energy policies in a time of transition, IRENA, OECD/ IEA, and REN, 2018.
  • Ismael, D.N.F.; Goal Framing to Encourage More Sustainable Engineering Design Decisions for the Built Environment across Cultures, Doctoral dissertation, Virginia Tech, 2019.
  • Jagadeesh, A., “Wind energy development in Tamil Nadu and Andhra Pradesh, India Institutional dynamics and barriers—A case study”, Energy Policy, Vol. 28, No. 3, pp. 157-168, 2000.
  • Joia, L.A.; Silva, T.; “Key success factor ranking for intrafirm knowledge sharing in the oil and gas industry: A Delphi approach”, Knowledge and Process Management, Vol. 27, No. 3, pp. 174-186, 2020.
  • Kanger, L.; Schot, J.; “User-made immobilities: a transitions perspective”, Mobilities, Vol. 11, No. 4, pp. 598-613, 2016.
  • Kanti, A.; Sudiana, I.M.; “Fungal diversity and its functions in tropical peatlands as plant growth promoting microorganism or associated with green house emission”, In IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, IOP Publishing, Vol. 308, No. 1, p. 012073, 2019.
  • Karatayev, M.; Hall, S.; Kalyuzhnova, Y.; Clarke, M.L.; “Renewable energy technology uptake in Kazakhstan: Policy drivers and barriers in a transitional economy”, Renewable and Sustainable Energy Reviews, Vol. 66, pp. 120-136, 2016.
  • Kebede, K.Y.; Mitsufuji, T.; “Technological innovation system building for diffusion of renewable energy technology: A case of solar PV systems in Ethiopia”, Technological Forecasting and Social Change, Vol. 114, pp. 242-253, 2017.
  • Khan, M.; Chaudhry, M.N.; Ahmad, S.R.; Saif, S.; “The role of and challenges facing non-governmental organizations in the environmental impact assessment process in Punjab, Pakistan”, Impact Assessment and Project Appraisal, Vol. 38, No. 1, pp.57-70, 2020.
  • Köhler, J.; Geels, F.W.; Kern, F.; Markard, J.; Onsongo, E.; Wieczorek, A.; Alkemade, F.; Avelino, F.; Bergek, A.; Boons, F.; and Fünfschilling, L.; “An agenda for sustainability transitions research: State of the art and future directions”, Environmental innovation and societal transitions, Vol. 31, pp. 1-32, 2019.
  • Lewis, J.I.; Wiser, R.H.; “Fostering a renewable energy technology industry: An international comparison of wind industry policy support mechanisms”, Energy policy, Vol. 35, No. 3, pp. 1844-1857, 2007.
  • Liu, D.; Shiroyama, H.; “Development of photovoltaic power generation in China: a transition perspective”, Renewable and Sustainable Energy Reviews, Vol. 25, pp. 782-792, 2013.
  • Markard, J.; Raven, R.; Truffer, B.; Sustainability transitions: An emerging field of research and its prospects”, Research policy, Vol. 41, No. 6, pp. 955-967, 2012.
  • Meijer, L.L.J.; Huijben, J.C.C.M.; Van Boxstael, A.; Romme, A.G.L.; “Barriers and drivers for technology commercialization by SMEs in the Dutch sustainable energy sector”, Renewable and Sustainable Energy Reviews, Vol. 112, pp. 114-126, 2019.
  • Mustapha, M.A.Z.L.I.N.A.; Zulkifli, F.Z.; Awang, K.W.; “Enhancing sustainability through implementation of balanced scorecard: A case study of beach resorts”, J. Sustain. Sci. Manag, Vol. 5, pp. 136-147, 2018.
  • Negro, S.O.; Alkemade, F.; Hekkert, M.P.; “Why does renewable energy diffuse so slowly? A review of innovation system problems”, Renewable and sustainable energy reviews, Vol. 16, No. 6, pp. 3836-3846, 2012.
  • Ottesen, S.Ø.; Tomasgard, A.; Fleten, S.E.; “Prosumer bidding and scheduling in electricity markets”, Energy, Vol. 94, pp. 828-843, 2016.
  • Painuly, J.P.; Wohlgemuth, N.; “Renewable energy technologies: barriers and policy implications”, In Renewable-Energy-Driven Future, pp. 539-562, 2021.
  • Pérez-Lombard, L.; Ortiz, J.; Pout, C.; “A review on buildings energy consumption information”, Energy and buildings, Vol. 40, No. 3, pp. 394-398, 2008.
  • Richards, G.; Noble, B.; Belcher, K.; “Barriers to renewable energy development: A case study of large-scale wind energy in Saskatchewan, Canada”, Energy Policy, Vol. 42, pp. 691-698, 2012.
  • Rygg, B.J.; “Renewable Energy as a Community Concern How Local Communities Face the Challenge of Increasing Use and Production of Renewable Energy”, Doctoral thesis, 2015.
  • Sagar, A.D.; Holdren, J.P.; “Assessing the global energy innovation system: some key issues”, Energy Policy, Vol. 30, No. 6, pp. 465-469, 2002.
  • Sarkissian, A.; “Intellectual property rights for developing countries: Lessons from Iran”, Technovation, Vol. 28, No. 11, pp. 786-798, 2008.
  • Shubbak, M.H.; “The technological system of production and innovation: The case of photovoltaic technology in China”, Research Policy, Vol. 48, No. 4, pp. 993-1015, 2019.
  • Smith, A.; Raven, R.; “What is protective space? Reconsidering niches in transitions to sustainability”, Research policy, Vol. 41, No. 6, pp. 1025-1036, 2012.
  • Tigabu, A.D.; “Analysing the diffusion and adoption of renewable energy technologies in Africa: The functions of innovation systems perspective”, African Journal of Science, Technology, Innovation and Development, Vol. 10, No. 5, pp. 615-624, 2018.
  • Turnheim, B.; Berkhout, F.; Geels, F.; Hof, A.; McMeekin, A.; Nykvist, B.; van Vuuren, D.; “Evaluating sustainability transitions pathways: Bridging analytical approaches to address governance challenges”, Global Environmental Change, Vol. 35, pp. 239-253, 2015.
  • Ugwuoke, N.J.; Ozurumba, I.G.; Obiozor, E.E.; Osagie, A.O.; Oyigbo, D.N.; Okoye, O.E.; Ugwu, N.A.; “Lifelong Learning for Sustainable Community Development: Implication for Renewable Energy Education in Enugu State, Nigeria”, In IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, IOP Publishing, Vol. 730, No. 1, p. 012030, 2021.
  • Venetsanos, K.; Angelopoulou, P.; Tsoutsos, T.; “Renewable energy sources project appraisal under uncertainty: the case of wind energy exploitation within a changing energy market environment”, Energy Policy, Vol. 30, No. 4, pp. 293-307, 2002.
  • Walker, I.; “IEA's programme of Energy Technology Collaboration”, CADDET Renewable Energy Newsletter, 2000.
  • Wilson, C.; Grubler, A.; “Lessons from the history of technological change for clean energy scenarios and policies”, In Natural Resources Forum, Oxford, UK: Blackwell Publishing Ltd, Vol. 35, No. 3, pp. 165-184, 2011.